ผ่าฟันคุดไม่ใช่เรื่องน่ากลัว

ผ่าฟันคุดลักษณะฟันคุด          เมื่อพูดถึงฟันคุด โดยปกติจะหมายถึงฟันกรามซี่สุดท้ายในช่องปาก (ซี่ #8, wisdom tooth) เป็นฟันที่จะขึ้นลำดับหลังสุด และอยู่ตำแหน่งในสุดของขากรรไกร จึงมักมีปัญหาว่ามีพื้นที่ไม่พอขึ้น ทำให้หน่อฟันซี่ที่ #8 อยู่ผิดตำแหน่ง หรือเอียง ไม่สามารถจะขึ้นได้ปกติเหมือนฟันซี่อื่นๆ หากทันตแพทย์ประเมินแล้วว่าฟันซี่ #8 นั้น ขึ้นไม่ได้แน่นอน ควรผ่าออกก่อนที่จะมีปัญหาอื่นๆตามมา

พัฒนาการของฟันคุดผ่าฟันคุด     1. เริ่มมีหน่อฟันซี่ที่ #8 เกิดขึ้นในขากรรไกร เมื่ออายุประมาณ 8 ขวบขึ้นไป
     2. การสร้างส่วนตัวฟันและการสะสมแคลเซียมที่ตัวฟันสมบูรณ์เมื่ออายุ ประมาณ 13-14 ปี
     3. เริ่มมีการสร้างส่วนรากฟันช่วงอายุ 14 ปีขึ้นไป จนอายุ 16-17 ปี จะมีการสร้างรากฟันได้ประมาณครึ่งราก
     4. การสร้างรากฟันเสร็จสมบูรณ์เมื่ออายุประมาณ 19-20 ปี

          ช่วงอายุที่สามารถพิจารณาผ่าฟันคุดได้ คือช่วงอายุตั้งแต่ 17-18 ปีขึ้นไป เนื่องจากเป็นช่วงที่มีการสร้างรากฟันเพียงประมาณครึ่งราก และตัวฟันอยู่ในระดับที่ใกล้ขึ้น (ฝังในกระดูกไม่ลึกมาก)

 

ฟันคุดสร้างปัญหาอะไร

          – มีการอักเสบ ปวด บวม เนื่องจากขณะฟันยังขึ้นไม่เต็มซี่มักจะมีเศษอาหารกักอยู่ใต้เหงือก ทำความสะอาดยาก และฟันส่วนที่มีเศษอาหารติดเป็นประจำรวมทั้งฟันซี่ที่ถูกเบียด มักจะผุ ถ้าปล่อยไว้นานจนฟันผุลุกลาม อาจสูญเสียฟันข้างเคียงกับฟันคุดนั้นได้

          – บางกรณีฟันคุดเบียดชนรากฟันจนกระดูกหุ้มรากฟันบริเวณที่ถูกเบียดละลายตัวไปมาก ทำให้พบปัญหาว่าหลังจากผ่าฟันคุดไปแล้ว มีเหงือกร่นบริเวณที่ถูกฟันคุดเบียด ทำให้เสียวฟัน หรือฟันโยกได้ แต่พบไม่บ่อยนัก

          – บางกรณีหน่อฟันคุดอาจพัฒนาไปเป็นถุงน้ำก็ได้

 

ปัญหาที่อาจพบในการผ่าฟันคุด

          – อาการปวด บวม ภายหลังการผ่าฟันคุด ซึ่งพบได้บ้างภายหลังการผ่าตัดใดๆในช่องปาก

          – บางครั้งรากฟันซี่ #8 ข้างบน อยู่ใกล้โพรงไซนัส ซึ่งอาจเกิดรูทะลุผนังไซนัสได้ แต่หลังจากทันตแพทย์เย็บปิดแผลผ่าฟันคุด รูทะลุดังกล่าวก็สามารถจะปิดเอง

          – บางครั้งพบว่ารากฟันซี่ #8 ข้างล่าง อยู่ใกล้คลองเส้นประสาทฟันล่าง ซึ่งอาจเกิดอาการชาริมฝีปากล่างภายหลังการผ่าฟันคุด แต่ปัญหานี้ไม่เกิดขึ้นบ่อยนัก

 

ผ่าฟันคุด กี่วันถึงจะหายสนิท

          หลังผ่าฟันคุดในช่วง 5 วันแรก คนไข้บางรายอาจจะยังมีการอักเสบ บวมอยู่บ้าง จึงควรกินยาแก้อักเสบให้ครบตามที่ทันตแพทย์แนะนำ แปรงฟันตามปกติ แต่หลีกเลี่ยงการกระทบกระเทือนแผลผ่าตัด และให้บ้วนปากเบาๆ เพื่อให้คงเหลือลิ่มเลือดที่แข็งตัวปิดแผลถอนฟันไว้ โดยทั่วไปเมื่อครบกำหนดตัดไหมที่ 7 วัน แผลจะหายเป็นปกติ แต่ตำแหน่งที่ถอนฟันออกไปจะเป็นหลุมลึก ทำให้มีเศษอาหารตกค้างได้มาก หลังจากตัดไหมแล้ว ในช่วงนี้ควรจะบ้วนปากแรงๆเพื่อให้เศษอาหารหลุดออก หลุมของแผลผ่าฟันคุดนั้นโดยปกติใช้เวลาประมาณ 1 เดือน จะค่อยๆตื้นขึ้นเรื่อยๆจนเป็นปกติ

 

ผ่าฟันคุด ไม่ใช่เรื่องน่ากลัว

          อย่างไรก็ตาม การผ่าฟันคุดเป็นการรักษาทางทันตกรรมที่ไม่มีความยุ่งยากซับซ้อน คนไข้บางคน อาจเคยฟังประสบการณ์ของคนไข้กรณีผ่าฟันคุดที่มีปัญหา จึงวาดภาพการผ่าฟันคุดว่าน่ากลัว ทั้งๆที่ความจริงไม่ยาก และไม่น่ากลัวอย่างที่กังวล การตรวจและวางแผนการรักษาที่รอบคอบ โดยทันตแพทย์ที่มีความชำนาญก็จะไม่เกิดปัญหาแทรกซ้อนใดๆ

จัดฟันมหิดล

Your Healthy Smile
is My Work!